نویسنده دو اثر درباره تاریخ پزشکی ایران در گفتوگو با وبد تشریح کرد:تاریخ پزشکی ایران در دو روایت؛ از طبیبان بومی تا کادر درمان در جنگ
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی آوای مُهر و به نقل از روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شیراز به نقل از وبدا، دکتر «علیاکبر اجرایی» نویسنده دو کتاب «معصومه مهرعلی، طبیب جنوب» و «لب تشنه سیراب» با تشریح محتوای کتاب «معصومه مهرعلی، طبیب جنوب» اظهار کرد: این کتاب به زندگی، شیوههای درمانی و نحوه آموزش طبابت یکی از طبیبان محلی جنوب ایران در اواخر دوره قاجار و اوایل دوره پهلوی اول میپردازد؛ پزشکی که در محدوده استانهای فارس، بوشهر و هرمزگان فعالیت میکرد و به واسطه درمانهای خاص و مهارتهای خود در میان مردم شناخته شده بود.
وی افزود: اطلاعات این کتاب از طریق بررسی آثار و اسناد موجود، مراجعه به منابع مکتوب و گفتوگو با فرزندان، نوادگان و بستگان این طبیب گردآوری شده است. این روایتها، تصویری از شیوههای سنتی آموزش پزشکی، روشهای درمانی، فعالیتهای حرفهای و تربیت شاگردان در آن دوره تاریخی ارائه میکنند.
دکتر اجرایی با اشاره به یکی از روایتهای مطرحشده در این کتاب بیان کرد: بر اساس روایتهای گردآوریشده، در اواخر دوره قاجار، یک سرباز بریتانیایی که بر اثر اصابت گلوله مجروح شده بود، برای درمان به این طبیب مراجعه میکند.
وی پس از پذیرش این سرباز، طی چند روز از او مراقبت میکند و با خارج کردن گلوله از بدنش، زمینه بهبودی او را فراهم میسازد.
وی ادامه داد: از دیگر موضوعات مطرحشده در این کتاب، درمان بیماریهای شایع در آن دوره، از جمله بیماریهای فراگیر در سالهای پایانی قرن سیزدهم و آغاز قرن چهاردهم هجری شمسی، و همچنین روایتهایی درباره شجاعت، رفتار حرفهای و مواجهه این طبیب با افراد زورگو است.
نویسنده کتاب «معصومه مهرعلی، طبیب جنوب» با اشاره به روند تدوین این اثر خاطرنشان کرد: گردآوری اطلاعات و تکمیل روایتها با مراجعه به بستگان، بررسی منابع موجود و جمعآوری شواهد و خاطرات، حدود یک تا دو سال زمان برد و در نهایت به تدوین و انتشار کتاب منجر شد. این اثر در پاییز سال ۱۴۰۳ منتشر شده است.
ثبت خاطرات کادر درمان در دوران دفاع مقدس در کتاب «لب تشنه سیراب»
دکتر اجرایی در ادامه با معرفی کتاب «لب تشنه سیراب» گفت: این کتاب به خاطرات دوران هشت سال دفاع مقدس و خدمات پزشکی و درمانی ارائهشده در جبههها و پشت جبهه میپردازد. محور اصلی این اثر، ثبت تجربههای نیروهای حوزه سلامت و بازخوانی نقش پزشکان، پرستاران، امدادگران و دیگر اعضای گروههای درمانی در شرایط دشوار جنگ است.
وی با اشاره به حضور خود در بخشهای بهداری در دوران دفاع مقدس اظهار کرد: در آن دوران در بهداری تیپ زرهی ۷۲ محرم و همچنین مجموعههای درمانی مرتبط با لشکر ۳۳ المهدی از استان فارس و لشکر ۱۹ فعالیت داشتم. بخشی از خاطرات و تجربههای آن دوران، از جمله خدمات نیروهای درمانی در خطوط مقدم و پشت جبهه، در این کتاب ثبت شده است.
این نویسنده با اشاره به نامگذاری کتاب «لب تشنه سیراب» افزود: عنوان این اثر برگرفته از رباعی شهید دکتر فیروزی است که بر سنگ مزار این شهید نیز نقش بسته است. مضمون این رباعی، پیوند میان تشنگی، وصال و سیرابشدن از زلال قرآن را به تصویر میکشد.
وی ادامه داد: انتخاب این عنوان با توجه به شرایط عملیات بیتالمقدس ۷ در اواخر خردادماه سال ۱۳۶۷، که به دلیل وضعیت دشوار و کمبود آب در آن با عنوان عملیات عطش نیز شناخته میشود، صورت گرفته است. این عنوان، یادآور شرایط دشوار رزمندگان و نیروهای درمانی در روزهای پایانی جنگ و فداکاریهای آنان در مسیر انجام وظیفه است.
دکتر اجرایی با بیان اینکه این کتاب در سال ۱۳۹۷ منتشر شده است، خاطرنشان کرد: در این اثر، خاطرات و تجربههای برخی از شهدا، خدمات گروههای پزشکی و امدادی و همچنین روایتهایی از حضور مقام معظم رهبری، امام شهید، در دوران دفاع مقدس در سال ۱۳۶۷ گردآوری و تشریح شده است.
تاکید بر ضرورت توسعه پژوهشهای تاریخی در حوزه پزشکی
نویسنده دو کتاب «معصومه مهرعلی، طبیب جنوب» و «لب تشنه سیراب» با اشاره به اهمیت حفظ میراث تاریخی پزشکی کشور گفت: ثبت تجربههای پزشکان و نیروهای حوزه سلامت در دورههای مختلف تاریخی، علاوه بر حفظ خاطرات و روایتهای ارزشمند، میتواند زمینه مناسبی برای انجام پژوهشهای علمی و انتقال تجربه به نسلهای آینده فراهم کند.
وی افزود: در کنار ثبت خاطرات دوران دفاع مقدس، شناسایی و مستندسازی زندگی و شیوههای درمانی پزشکان سنتی و بومی که در گذشته در مناطق مختلف کشور فعالیت میکردند نیز اهمیت فراوانی دارد. گردآوری اسناد، بررسی منابع و ثبت روایتهای معتبر درباره این افراد میتواند به شناخت بهتر تاریخ پزشکی ایران کمک کند.
دکتر اجرایی در پایان با اشاره به تقدیر دکتر مرندی، رئیس فرهنگستان علوم پزشکی، از وی به واسطه تالیف این دو اثر، اظهار کرد: امیدوارم با تداوم این رویکرد و گسترش پژوهشهای مستند در حوزه تاریخ پزشکی و خاطرات دوران دفاع مقدس، آثار ارزشمندتری تولید شود تا این تجربهها و روایتها بهعنوان منابعی قابل استفاده برای پژوهشگران و نسلهای آینده باقی بمانند.
انتهای خبر/
حمایت مالی و احیای پروژههای ورزشی شهرستان مُهر











دیدگاهتان را بنویسید